ئێستا... یەک ملیۆن و 500 هەزار فەلەستینی بێ حاڵ و ماڵ، چارەسەری پزیشکی و کارەبان
10/29/2023 3:30:00 PM
عەبدولرەحمان راشد
ئەوانەی هەواڵی هێرشەکانی 7ی ئۆکتۆبەر تازە و شۆکهێنەربوو بۆیان، ڕەنگە بۆ ساتێکیش بیریان لەوە نەکردبێتەوە کە ڕۆژی دواتر پرسیار بکەن، دوای ئەوە چی ڕوودەدات؟ ئەوەی دواتر ڕوویدا بە تەواوی پێشبینیکراو بوو، هێرشی فراوان و ئاوارەبوون.
نزیکەی یەک ملیۆن و نیو فەلەستینی، خەڵکی نیوەی باکووری غەززە، بە دووری بیست کیلۆمەتر بەرەو باشووری شارەکە، ئاوارە بوون، بۆ ئەوەی لە بیست کیلۆمەتری دیکەی کەرتەکە لەگەڵ ئەو یەک ملیۆن فەڵەستینیەدا بژین!
ئێستا دەیان هەزار خێزان بێ ئاو و بێ کارەبا و سووتەمەنی و خانوو و بێ نەخۆشخانە و بێ قوتابخانەن، گرتە ڤیدیۆیی و هەواڵەکانیان دڵتەزێنە.
ئایا ئەوانەی دڵخۆشن، دەتوانن کەمێک خۆیان وەکو ئەوانە لێبکەن و بیر لە چارەنووسی ئەو خەڵکە بکەنەوە؟ ئێمە ڕووبەڕووی کارەساتێکی تر دەبینەوە، کە فەلەستین و فەلەستینییەکان لە دوای ئاوارەبوونیان لە شکستی شەڕی ١٩٤٨ تووشی بوون.
بۆیە لە پرسە چارەنووسسازەکاندا دەبێت هەموو وێنەکە ببینین نەک بەشێکی.
بەکورتی، هێرشە گەورەکەی حەماس لە سنوور بەزاندن، هەزار و ٤٠٠ ئیسرائیلی کوژران و ژیانی ملیۆن و نیوێکی فەلەستینی لەناوبرد، ئەمە سەرەتای زنجیرەکەیە نەک کۆتایی. من ئەمە دەڵێم چونکە زۆر کەس واقیع لەگەڵ فانتازیا تێکەڵ دەکەن، لە نێوان ڕاستییە ڕواڵەتییەکان و مێتافۆرە پێشوەختەکانی مێژوو، لە نێوان مومکین و گریمانە، لە نێوان ئەڵقە و زنجیرە و لە نێوان هەواڵی خێرا و چیرۆکی تەواو.
بۆ هەندێک کە سەیری نێتفلێکس دەکەن و هەندێکی تریش حەزیان لێیە، ڕووداوەکانی غەززە تەنها فیلمێکی ترن هاوشێوەی ئەوانە. واقیعەکە جیاوازە. خەڵکی کەرتی غەززە ئەکتەر نین و غەززەش شانۆیەک نییە کە لە دیکۆری دار دروستکرابێت. ئەگەر وردەکارییەکان لە خەیاڵتدا بێت، ئەوە دڵتەنگت دەکات بگرە شێتت دەکات. نەخۆشانی بێ نەخۆشخانە، کۆرپەی بێ شیر و هەزاران کەسی بێ جێگە و شوێن لەسەر جادەکان خەوتوون. ئەوانەی لە جێگا ئارام و لوکسەکانیاندان، ئاماژە بە ڤێت کۆنگ، ڤێتنام و شکستی داگیرکەری ئەمریکی لێرە و لەوێ دەکەن. غەززە و فەلەستین کارەساتی سەدەیەکن، لەڕووی ئەکادیمی و بێگومان لەڕووی ئەخلاقی و ئینسانیشەوە دروست نییە بیخەینە هەمان تەرازووی بەراوردکردنی شەڕەکانەوە.
ئەوانەی ئەدرنالینیان بەرزە دەتوانن چاوەڕوانی چی بکەن لە هێرشەکانی ٧ی ئۆکتۆبەر؟ داوا دەکەن فەلەستینیەکانی کەناری ڕۆژئاوا ڕووبەڕووی هێرشببنەوە تا ئەوەی لە خاکەکانیان ماوەتەوە لەدەست دەدەن! داوا لە میسر و وڵاتانی عەرەبی دەکەن شەڕ بکەن و بە شێوەیەکی ئیرۆنی بەراوردی دەکەن بە ڕەتکردنەوە یان بایکۆتکردنی خواردنەوەی قاوە یان هەمبەرگەری کۆمپانیایەکی ئەمریکی، وەک ناڕەزایەتی و هاودەنگی. چ قوربانییەکی گەورەیە لەلایەن ئەوانەوە.
تەنانەت پێش ٧ی ئۆکتۆبەر، دەمانزانی کە میسر شەڕ ناکات، سعودیە و کوێت و عێراق نەوت و گاز نابڕن، ئەبومازن ئۆسلۆ هەڵوەشێنێتەوە، عەشیرەتەکانی ئوردن لە ڕووبارەکە ناپەڕنەوە، حزبوڵڵا هێرشی دەکردە سەر بەیروت، و باقی بیست و دوو وڵاتەکەی عەرەبی هیچ ناکات. بە ڕەهایی هیچ شتێکی سەرسوڕهێنەر روودەدات.
ئەگەر تۆ بڕیاردەر بوویتایە لە نێوانیاندا، تۆش هەمان شتت دەکرد. تێوەنەدەگلایت، لەپێناو مانشێتێک یان ڤیدیۆیەک یان هاندانێکدا.
بۆ زانیاریتان ڤێتنام کە هەندێک کەس سەریان لەسەری سوڕماوە، شەڕی نێوان ڤێتنامییە دابەشبووەکان بووە. باشوور، لەگەڵ ئەمریکییەکان، دژی ڤێتنامییە باکوورییە کۆمۆنیستەکان، لە شەڕەکانی شەڕی ساردەوە بوون، وەک کەمبۆدیا و ئەفغانستان.
حەماس ڤێت کۆنگ نییە، هەروەها ڤێتنام غەززەش نییە. شەڕی ڤێتنام کورتە، تەنها ٢٠ ساڵە، کورتترە لە شەڕی حوسییەکان لە یەمەن! سەبارەت بە فەلەستین، ململانێیەکە زیاتر لە ٨٠ ساڵە بەردەوامە و لە ڕاستیدا ١٢٠ ساڵە. ئەگەر بەراوردکردن پێویست بێت، لەوانەیە وانە لە ململانێکانی وەک ئێرلەندای باکوور یان کورددا بدۆزینەوە.
ئیستدلالەکان سەبارەت بە عێراق و ئەفغانستان و ڤێتنام لە شوێنی خۆیان هەڵەن، ئیسرائیلییەکان ئەمریکی نین کە بە خەسار و هەڵگرتنی جانتاکانیان بە دانانی ماندووبوون، ئەمە ململانێی نێوان دوو گەلە و دەبێت چارەسەرێکی سیاسی هەبێت کە هەردوولا لەسەری ڕێکبکەون.
لە هێرشەکانی ٧ی ئۆکتۆبەردا، تاکە دۆڕاو فەلەستین بوو، تەنانەت ئیسرائیلییەکان سەرەڕای ژمارەی زۆری کوژراوان، دەرفەتێکیان بۆ یەکلاییکردنەوەی نمرەکانیان دۆزیەوە. زۆرێک جگە لە ئیسرائیلییەکان، حیساباتی تایبەت بە خۆیان هەیە، هەوڵدەدەن خۆیان لە زیان یان دەستکەوتەکان بەدوور بگرن، لەوانە ڕووسەکان، ئێرانییەکان، تورکەکان، سوورییەکان، عەرەبەکانی کەنداو، میسرییەکان، عێراقییەکان و ئەوانی دیکە. فەلەستینی تاکە دۆڕاوە.
ئایا ئەمە بەو مانایەیە کە فەلەستینییەکان تەسلیم بن؟ بۆ بەردەوامی قسەکان